Zorgen onder Nederlanders over cyberdreigingen en extremisme

Ruim een derde (35%) van de inwoners heeft actie ondernomen om beter voorbereid te zijn op risico’s en dreigingen. In het voorjaar van 2025 was dit nog op 29%. Dit blijkt uit de nieuwste Risico- en Crisisbarometer (RCB), het publieksonderzoek van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid naar de beleving van inwoners van Nederland van risico’s en dreigingen voor de nationale veiligheid. 

Voorbeelden van acties die inwoners ondernomen hebben zijn het in huis halen van noodvoorraden, zoals lang houdbaar eten en drinken. Maar ook voorwerpen die in noodsituaties goed van pas komen, bijvoorbeeld een zaklamp, een radio op batterijen en kaarsen. Ook zijn inwoners meer alert op digitale dreigingen, zoals misleidende e-mails van mogelijke oplichters. Daarnaast zoeken inwoners vaker informatie op over hoe ze zich voor kunnen bereiden. Het aantal inwoners dat actie onderneemt heeft het hoogste niveau bereikt sinds 2019. Bijna zes op de tien inwoners (59%) hebben nog geen actie ondernomen. Belangrijke redenen hiervoor zijn dat men denkt zelf geen actie te kunnen ondernemen of dat het niet nodig is.

Maar er zijn ook zorgen
Inwoners van Nederland maken zich het meest zorgen over cyberdreigingen (55%), spanningen tussen bevolkingsgroepen (52%) en het stoppen van vitale processen (50%). Met het stoppen van vitale processen bedoelen we dat er bijvoorbeeld geen water meer uit de kraan komt, of dat er geen stroom meer is waardoor je niet meer elektrisch kunt koken of niet meer kunt pinnen. Daarnaast zijn de zorgen over extremisme met 10% gestegen. In het voorjaar van 2025 noemde 33% dit in hun top 5 van gebeurtenissen waar ze zich het meest zorgen over maken, in het najaar van 2025 is dat 43%.  

Inwoners schatten cyberdreigingen (83%), spanningen tussen bevolkingsgroepen (77%) en extremisme (75%) en georganiseerde criminaliteit (75%) in als het meest waarschijnlijk. De grootste toename is te zien bij spanningen tussen bevolkingsgroepen en extremisme. Beide zijn met 6 proces gestegen. Het aantal inwoners dat de kans op deze twee gebeurtenissen (zeer) hoog inschat, ligt in de laatste meting hoger dan de metingen sinds 2019.

Over de risico- en crisisbarometer (RCB)
De najaarsmeting 2025 van de Risico- en Crisisbarometer (RCB) is uitgevoerd tussen 2 september en 22 september 2025. Om inzicht te krijgen in wat Nederlanders als bedreigend ervaren, beantwoorden deelnemers vragen over 17 mogelijke gebeurtenissen die een dreiging kunnen vormen voor de (nationale) veiligheid. Hierbij geven deelnemers aan wat ze denken dat de kans is dat een gebeurtenis voorkomt, hoe ernstig ze die gebeurtenis inschatten en hoeveel zorgen ze zich erover maken - in het algemeen en voor zichzelf en naasten.

De RCB wordt twee keer per jaar uitgevoerd door onderzoeksbureau Ipsos I&O in opdracht van de NCTV. Het onderzoek bestaat uit een online enquête die bij deze meting is ingevuld door  5.873 Nederlanders van 18 jaar en ouder. De uitkomsten worden gebruikt voor planvorming en de voorbereiding op risico- en crisiscommunicatie. In het voorjaar van 2026 wordt het onderzoek opnieuw uitgevoerd.